Szersze pojęcie żywności zafałszowanej i nowe uprawnienia IJHARS
Od 16 września 2026 r. obowiązuje nowelizacja ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, która wprowadza istotne zmiany zarówno w zakresie definicji produktu zafałszowanego, jak i kompetencji organów Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych.
🔎 Co zmieniło się w definicji artykułu rolno-spożywczego zafałszowanego?
Zgodnie z nowymi przepisami za produkt zafałszowany uznaje się m.in. artykuł rolno-spożywczy:
🔹 bez oznakowania wymaganego przepisami dotyczącymi jakości handlowej;
🔹 którego skład jest niezgodny z przepisami dotyczącymi jakości handlowej;
🔹 w którego oznakowaniu podano nieprawidłową nazwę lub nieprawdziwe informacje dotyczące m.in. pochodzenia, terminu przydatności do spożycia, daty minimalnej trwałości, zawartości netto, klasy jakości handlowej, odmiany lub typu handlowego;
🔹 w którym wprowadzono zmiany, również w oznakowaniu, ukrywające jego rzeczywisty skład lub inne właściwości, jeżeli zmiany te w istotny sposób naruszają interesy konsumentów finalnych.
❗ Szczególnie istotna jest zmiana dotycząca przesłanki istotnego naruszenia interesów konsumentów.
Nie odnosi się ona już do całej definicji zafałszowania, lecz wyłącznie do ostatniej z wymienionych kategorii.
W praktyce oznacza to możliwość szerszego kwalifikowania produktów jako zafałszowanych. W przypadku niezgodnego z przepisami składu lub nieprawidłowej nazwy produktu nie jest już konieczne dodatkowe wykazanie istotnego naruszenia interesów konsumentów finalnych.
⚖️ Nowelizacja rozszerza również uprawnienia IJHARS.
Wśród najważniejszych zmian należy wskazać:
🔹 możliwość prowadzenia postępowań dotyczących informacji o żywności udostępnianych poza etykietą, np. w Internecie, reklamach i materiałach promocyjnych;
🔹 możliwość nakazania zmiany takich informacji lub opublikowania sprostowania;
🔹 szerszy dostęp do danych elektronicznych, w tym korespondencji e-mail i systemów teleinformatycznych;
🔹 odpowiedzialność karną za wprowadzanie do obrotu artykułów rolno-spożywczych zafałszowanych w celu osiągnięcia korzyści majątkowej;
🔹 wzmocnienie współpracy IJHARS z innymi organami, w szczególności z prokuraturą, Policją, Krajową Administracją Skarbową i Strażą Graniczną, w zakresie przeciwdziałania oszustwom żywnościowym.
📌 Zmiany wyraźnie wskazują na kierunek zaostrzania podejścia do nieprawidłowości na rynku spożywczym: szersze rozumienie zafałszowania, rozszerzone narzędzia kontrolne oraz większy nacisk na zwalczanie food fraud.
Dla przedsiębiorców oznacza to konieczność szczególnej dbałości o zgodność składu, nazw i oznakowania produktów, a także informacji o żywności publikowanych w kanałach internetowych i materiałach promocyjnych.
